Πώς κατασκευάζεται μια κακοποιητική σχέση

(Το παρόν κείμενο αποτελεί απόσπασμα από την παρουσίαση της Δέσποινας Λιμνιωτάκη στην διαδικτυακή συνάντηση για την Γυναικοκτονία που παρουσιάστηκε την Παρασκευή 28 Νοεμβρίου 2020)



" Ο κοινωνιολόγος Evan Stark που έχει μελετήσει σε βάθος τις παραμέτρους της βίας στις διαπροσωπικές σχέσεις και βραβεύτηκε για το έργο του πάνω στον έλεγχο που ασκούν οι θύτες - παρομοιάζοντας τον με τα καψόνια που έκαναν οι Κορεάτες βασανιστές πολέμου στα θύματά τους πίσω στο 1953 για να σπάσουν το ηθικό και να υποτάξουν εξ ολοκλήρου τα θύματα στην εξουσία τους - μιλάει όχι για αυτό που ορίζουμε ως βία αλλά καταρχάς για μια ύπουλη και “υποδόρια” απειλή απέναντι στην οποία δεν θα έπρεπε να εξετάζουμε τα σημάδια επίθεσης στο σώμα αλλά την παραβίαση των ελευθεριών και δικαιωμάτων των γυναικών (coercive control).

Γι' αυτό και υπάρχουν δύο ερωτήσεις που είναι πολύ πιο σημαντικές στο να καταλάβεις αν μια γυναίκα ζει υπό καθεστώς φόβου αλλά και για να καταλάβει η γυναίκα (η οποία μπερδεύεται ακριβώς επειδή δεν υπάρχουν σημάδια στο σώμα) αν βρίσκεται σε μία κακοποιητική σχέση:

Υπάρχει κάποιος στη ζωή σου που σε κάνει να φοβάσαι;

ή

Υπάρχει κάποιος που θέλει να ελέγχει τι κάνεις ή τι λες;

Οι τελευταίες μελέτες πάνω στην κακοποιητική συμπεριφορά στην οικογένεια αλλά και σε επίπεδο διαπροσωπικών σχέσεων μιλούν για μια πορεία η οποία παρουσιάζει ομοιότητες στον τρόπο που εξελίσσεται και φυλακίζει τα θύματά του. Το ίδιο μοτίβο συναντάμε στο recruiting γυναικών οι οποίες γίνονται ανυποψίαστα θύματα κύκλων εμπορίας σαρκός (trafficking rings). Στις περισσότερες λοιπόν ιστορίες υπάρχει ένας “αγαπητικός”. Οι περισσότερες ιστορίες ξεκινούν με λόγια αγάπης και αφοσίωσης, μοναδικότητας και ιδιαιτερότητας στην προσωπικότητα: ένας άνδρας στη ζωή μιας γυναίκας που έχει περάσει δύσκολα αλλά την αγαπάει και την χρειάζεται. Μια γυναίκα που μπορεί και η ίδια να έχει περάσει από χίλια κύματα η οποία υπόσχεται να τον σώσει, να βοηθήσει την σχέση τους και να την κάνει να λειτουργήσει και να μακροημερεύσει. Αυτή η πρώτη συνθήκη είναι ήδη μια άνιση συνθήκη καθώς το σενάριο αρχίζει να περιπλέκεται γύρω από τις ανάγκες, την μετάφραση της συμπεριφοράς του άλλου, την προτεραιότητα της συ